In augustus word ik veertig. Drie kinderen, een fulltime baan. Al mijn drie kinderen zijn jonger dan zeven jaar. Soms voelt het alsof mijn hoofd een eindeloze draaimolen is, waarop mijn gedachten en taken elkaar achterna zitten. De vragen van de kinderen, die vaak over niets lijken te gaan, zijn als het geluid van de wind: constant, onvoorspelbaar, en soms verlang ik gewoon naar stilte. “Mama, waarom is de lucht blauw?” “Mama, waarom mag je ’s ochtends geen chocolade eten?” “Mama, waar gaat de zon naartoe als het avond is?” Mama is druk, even stilte alsjeblieft.
Mijn man zegt vaak dat dit maar een fase in ons leven is. “We vinden onszelf wel weer terug,” zegt hij, en ik knik, omdat ik hem wil geloven. Maar de waarheid is dat ik soms gewoon wil dat alles een beetje vertraagt. Dat ik tijd heb om stil te staan, te ademen, en echt te zien wat er om me heen gebeurt. Het leven verandert zo snel dat ik het nauwelijks kan bijhouden.
Toen je nog wist wat je kon verwachten
Ik herinner me dat elke verandering in mijn jeugd spannend was. Toen ik een puber werd, keek ik bijna uit naar het ‘anders zijn’. Mijn ouders, mijn leraren, iedereen bereidde me erop voor: “Je wordt nu volwassen, dat is normaal.” Toen kwam de middelbare school, daarna de universiteit. Er waren altijd mijlpalen waar ik op rekende. Na de universiteit, in mijn twintiger jaren, voelde ik nog steeds dat ik veranderde, maar ik dacht dat ik langzaam ‘klaar’ zou zijn. Dat er een moment zou komen waarop ik echt volwassen was en alles op zijn plek viel.
Maar zo werkt het leven niet. Veranderingen stoppen niet, ze nemen alleen een andere vorm aan. Als je jong bent, zijn veranderingen als een goed geplande reis: je weet waar je heen gaat en je hebt een kaart. Maar naarmate je ouder wordt, komen veranderingen onverwacht, als een weggegooide bal in een kinderspel. Soms kun je erop voorbereid zijn – bijvoorbeeld bij een verhuizing of een nieuwe baan. Die kun je plannen en er tijd voor nemen. Maar er zijn ook veranderingen waar niemand je op voorbereidt.
De weggegooide ballen
Het leven richting de veertig zit vol met zulke ‘weggegooide ballen’. Het ene moment denk je dat alles goed gaat, en het volgende moment sta je voor een nieuwe uitdaging. Eén kind wordt ziek en je hele week wordt anders ingedeeld. Op je werk krijg je onverwacht nieuwe taken die je niet zag aankomen. Of je merkt gewoon dat het gezicht in de spiegel niet meer hetzelfde is als tien jaar geleden. Deze momenten vragen niet om toestemming om te komen.
Ik herinner me nog toen ons eerste kind werd geboren. Iedereen zei dat moederschap je verandert, maar niemand vertelde hoe het voelt als je ‘oude zelf’ ineens verdwijnt. Die jij die nachtenlang uitging met vrienden, urenlang kon lezen in een goed boek, of gewoon stil zat in een café en mensen keek. Moederschap is alsof je een nieuwe rol krijgt in een toneelstuk, maar niemand geeft je het script. Je improviseert en hoopt dat je het goed doet.
Nu, met drie kinderen, zijn mijn dagen een eindeloze race. ’s Ochtends sta ik op, maak ontbijt, probeer de kinderen op tijd naar de opvang en school te brengen, en ren dan naar mijn werk. ’s Middags kom ik thuis, maak avondeten, lees voor uit een verhaal, en als het avond is, heb ik alleen nog kracht om op de bank te zitten en naar het plafond te staren. Mijn man lacht soms en zegt: “Dit is onze circus en wij zijn de clowns.” Hij heeft gelijk, maar soms zou ik willen dat het circus een beetje stiller was.
Als je niet afscheid kunt nemen
Het moeilijkste is misschien wel dat je nooit weet wanneer je je ‘oude zelf’ voor het laatst ziet. De ene dag is alles nog zoals altijd, de volgende dag verandert er iets en merk je pas later dat een tijdperk voorbij is. Toen mijn jongste werd geboren, dacht ik dat ik langzaam mezelf weer zou vinden. Dat ik weer tijd zou hebben om te schilderen, yoga te doen of gewoon stil te zijn. Maar de tijd raast voorbij en ik ben nog steeds aan het racen.
Laatst vroeg mijn middelste, Anna, aan me: “Mama, wat deed jij voordat wij geboren werden?” Ik glimlachte en begon te vertellen over vroeger – concerten, reizen, lange gesprekken met vrienden. Maar terwijl ik vertelde, realiseerde ik me dat die herinneringen bij iemand anders horen. Die persoon wist nog niet hoe het is om ’s nachts op te staan voor een huilende baby, of hoe het is als drie kinderen tegelijk iets van je vragen. Die persoon kende deze liefde nog niet, en ook die vermoeidheid niet.
Soms betrap ik mezelf erop dat ik terugverlang naar de tijd dat alles eenvoudiger was. Toen ik nog niet zoveel ballen in de lucht hoefde te houden. Maar dan denk ik eraan dat die tijden ook niet perfect waren. Je mist altijd iets, want herinneringen worden mooier met de tijd. In werkelijkheid heeft elke fase zijn eigen uitdagingen.
De kunst van het vertragen
Mijn man zegt vaak dat we moeten leren genieten van de chaos. Dat deze drie kinderen, deze drukte, deze ‘seizoen’ in ons leven ooit voorbijgaat, en dat we dan terug zullen verlangen naar deze dagen. Misschien heeft hij gelijk. Soms, als de kinderen slapen en het stil is in huis, neem ik een glas wijn en probeer ik me de beste momenten van de dag te herinneren. Hoe mijn jongste lachte toen we bellen bliezen in de tuin. Of hoe Anna trots haar tekening liet zien die ze op de opvang had gemaakt. Het zijn kleine momenten, maar waardevol.
Ik probeer te leren hoe ik de tijd kan vertragen. Niet de klok, die tikt toch door, maar in mijn hoofd. Ik probeer aanwezig te zijn, echt te luisteren naar de kinderen, mijn man, mezelf. Soms lukt het, soms niet. Maar elke poging is een stap om deze jaren niet alleen te overleven, maar ervan te genieten.
Wat ons te wachten staat
Naarmate mijn veertigste verjaardag nadert, denk ik steeds meer na over wat komen gaat. De kinderen groeien op en we krijgen nieuwe uitdagingen. Schoolproblemen, tienerrebellie, en wie weet welke ‘weggegooide ballen’ nog komen. Maar misschien hoort het erbij dat we leren veranderingen te accepteren. Dat we niet krampachtig vasthouden aan ons ‘oude zelf’, maar durven nieuwe versies van onszelf te ontdekken.
Misschien is de grootste les die het leven geeft, dat je nooit ‘klaar’ bent. Er is altijd iets nieuws om te leren, te accepteren, te doen. En misschien is dat helemaal niet zo erg. Want elke verandering, elke weggegooide bal is een kans om sterker te worden, om meer te zijn.
In augustus word ik veertig. Drie kinderen, een fulltime baan, en een leven dat nooit stopt. Maar misschien is dat juist de kern. Dat het leven niet gaat om het vinden van het perfecte moment, maar om het leren liefhebben van de momenten die nu voor ons liggen. Zelfs als we soms maar even stil kunnen staan om adem te halen.
